Adran Amser Dros Ben
Argraffiad Codex 1.0
Cyhoeddiad mewnol
DET-CODEX-001
Pennod 0
OFFERYN SEFYDLU
0.0 DIBEN
Mae Adran Amser Dros Ben (AADB) yn bodoli i nodi, cadw a gweinyddu’n gyfrifol capasiti amserol dros ben sy’n codi o fewn y Deyrnas Unedig ac awdurdodaethau cysylltiedig.
At ddibenion y Codex hwn, deellir Amser Dros Ben fel hyd mesuradwy sydd wedi datgysylltu oddi wrth ei swyddogaeth gymdeithasol, economaidd neu bersonol ddisgwyliedig.
Mae’r Adran yn cydnabod nad uned fesur yn unig yw amser, ond adnodd cyhoeddus y mae teuluoedd, cymunedau, sefydliadau a gwareiddiad ei hun yn dibynnu arno.
Mae colli, cronni neu ddadleoli amser o’r fath yn fater o ddiddordeb cyhoeddus.
0.1 STATWS
Mae Adran Amser Dros Ben yn adran weithredol sy’n gweithredu o dan awdurdod gweinidogol.
Mae ei chyfrifoldebau yn ymestyn ar draws Cymru, Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon, gyda chytundebau ychwanegol yn llywodraethu cydweithrediad amserol trawsffiniol lle y bo’n briodol.
Mae’r Adran yn gweithio ochr yn ochr ag awdurdodau lleol, gwasanaethau brys, sefydliadau ymchwil a chyrff cyhoeddus eraill y gall eu dyletswyddau groesi â gweinyddu amserol.
Ni ddylid dehongli dim yn y cyhoeddiad hwn fel pe bai’n rhoi awdurdod dros basio cyfreithlon amser ei hun.
Mae’r Adran yn gweinyddu canlyniadau.
Nid yw’n creu achosion.
0.2 EGWYDDOR SEFYDLU
Mae gwareiddiad modern yn cymryd yn ganiataol fod gan bob awr gyrchfan fwriadedig.
Gellir neilltuo awr i waith.
I ddysgu.
I ofalu.
I ddathlu.
I alaru.
I orffwys.
Weithiau, fodd bynnag, mae oriau’n methu â chyrraedd lle’r oedd disgwyl iddynt.
Mae prynhawniau cyfan yn diflannu o gof torfol.
Mae sgyrsiau’n gorffen cyn iddynt ddechrau.
Mae prosiectau’n llyncu blynyddoedd heb adael olrhain cyfatebol.
Mae cymunedau’n adrodd cyfnodau sy’n teimlo’n anesboniadwy absennol.
Mae unigolion yn disgrifio diwrnodau sy’n ymddangos wedi digwydd ond na ellir eu hail-lunio’n ddigonol.
Am genedlaethau, triniwyd y digwyddiadau hyn fel cyd-ddigwyddiad.
Sefydlwyd yr Adran ar sail yr arsylwad nad oedd cyd-ddigwyddiad yn ddigon o esboniad ynddo’i hun.
0.3 MANDAD
Mae’r Adran felly yn derbyn pedair rhwymedigaeth barhaol.
Arsylwi. Cadw gwylfa barhaus dros ddangosyddion anghydbwysedd amserol.
Cofnodi. Cadw cofnodion cywir a diduedd o bob Digwyddiad Amser Dros Ben cydnabyddedig.
Diogelu. Lleihau niwed sy’n deillio o ddadleoli amserol lle y mae’n rhesymol ymarferol.
Adfer. Cynorthwyo dychweliad cyfreithlon parhad amserol adenilladwy i unigolion, cymunedau a sefydliadau cyhoeddus.
0.4 CWMPAS
Nid yw’r Adran yn rheoleiddio clociau.
Nid yw’n rheoleiddio calendrau.
Nid yw’n rheoleiddio cof.
Nid yw’n rheoleiddio hanes.
Mae ei phryder yn dechrau dim ond pan fydd parhad mesuradwy yn gwyro oddi wrth ddisgwyliad cyffredin a bod y gwyriad hwnnw yn cynhyrchu effeithiau dangosadwy ar fywyd cyhoeddus.
0.5 MAXIM ARWEINIOL
Ni chaiff amser neb ei ystyried yn ormodol oherwydd diffyg cynhyrchiant economaidd yn unig.
Mae oriau a neilltuir i gyfeillgarwch yn parhau’n oriau.
Mae oriau a neilltuir i alaru yn parhau’n oriau.
Mae oriau a neilltuir i grwydro yn parhau’n oriau.
Mae oriau a neilltuir i ryfeddod yn parhau’n oriau.
Ni chaiff gwerth amser ei bennu gan fasnach yn unig.
0.6 SICRWYDD CYHOEDDUS
Ni ddylid dehongli bodolaeth yr Adran hon fel tystiolaeth bod y cyhoedd ar hyn o bryd mewn perygl anarferol.
Ni fydd mwyafrif llethol y dinasyddion byth yn dod ar draws Digwyddiad Amser Dros Ben yn wybodus.
Pan fydd digwyddiadau o’r fath yn digwydd maent, yn y rhan fwyaf o achosion, yn lleol, yn dros dro ac yn cael eu datrys heb ganlyniad parhaol.
Anogir aelodau’r cyhoedd i barhau â’u materion arferol.
0.7 NODYN I’R DARLLENYDD
Paratowyd y Codex hwn ar gyfer swyddogion yr Adran, sefydliadau partner ac ymchwilwyr awdurdodedig.
Bydd rhai termau’n ymddangos yn anghyfarwydd ar y darlleniad cyntaf.
Cynghorir darllenwyr i beidio â cheisio dealltwriaeth gyflawn ymlaen llaw.
Mae diffiniadau’n ennill manwl gywirdeb drwy gyfarfyddiadau dro ar ôl tro.
Ewch ymlaen i Bennod 1.